Cần sa - Tác hại khó lường

Thứ ba - 12/01/2016 02:08

Hàng ngàn năm qua, loài người đã dùng nhiều chất kích thích thần kinh gây hưng phấn, từ cafe, thuốc lá, chất cồn cho đến ma túy… Cần sa tên latin là "Cannabis Sativa" là một trong các loại chất kích thích được biết đến và sử dụng khá phổ biến trên khắp thế giới. Tiếng Việt gọi cần sa là gai dầu, là đại ma. Nhiều bạn trẻ mơ hồ về tác dụng thật sự của cần sa. Thực ra, đây là thứ hết sức nguy hại vì cần sa gây những tác hại khó lường cho người sử dụng.

Trên thực tế từ ngàn năm nay, con người đã trồng và sử dụng cần sa như một loại thuốc giảm đau trong y học, đồng thời là một loại chất kích thích gây hưng phấn. Hơn nữa, cần sa được biết đến như là một loại ma túy gây ảo giác, được chế từ hoa và lá khô của cây cần sa. Loại ma túy này còn được biết đến với những tên khác như cỏ bồ đà, tài mà... Nó có nguồn gốc từ miền núi non hiểm trở Himalaya và đã được trồng khắp nơi để dùng hoặc bán. Vậy thực sự cần sa là gì? Bản chất của cần sa có phải là chất gây nghiện nguy hiểm hay chỉ là một chất kích thích bình thường như nhiều người vẫn nghĩ?

medicalmarijauna
Cây cần sa (Ảnh: Internet)

Trong cuốn sách Growing Elite Marijuana, tác giả Ryan Riley[1] đã nhận định: Cần sa có khả năng gây nghiện (thói quen sử dụng thường xuyên và ngày càng sử dụng nhiều hơn). Sự giảm sút liều lượng hoặc dừng sử dụng của một người dùng cần sa hằng ngày có thể kéo theo những triệu chứng như: khó chịu, lo lắng, mất khoái cảm, đau đầu, không cảm thấy thoải mái, khó ngủ và thèm muốn tái sử dụng cần sa (trong khoảng thời gian từ 1 tới 6 tuần sau khi dừng sử dụng)”. Đây có thể được xem là hội chứng cai cần sa.

Lạm dụng cần sa sẽ gây ra rất nhiều tác hại cho xã hội, gia đình và chính bản thân người sử dụng. Theo Nguyễn Thị Hòa (Bác sỹ), thì cần sa gây tác động lên hệ thần kinh trung ương gây ra ảo giác rất nguy hiểm, người sử dụng sẽ không làm chủ được hành vi, từ đó dẫn đến các hành vi như chém giết người khác, tự chém bản thân hoặc tự tử. Do cần sa có tính kích thích mạnh nên khi sử dụng làm cho con người không có cảm giác đau đớn, rơi vào trạng thái mơ mộng ảo huyền nhưng khi hết tác dụng bản thân lại trở nên yếu ớt, mệt mỏi và suy nhược thần kinh, suy dinh dưỡng,…Cùng với đó, cần sa có tính gây nghiện rất cao, tính chất gây nghiện của cần sa cũng giống như heroin, người sử dụng càng ngày càng muốn tăng liều[2].

weed 2883589b
Giấy cuốn cần sa (Ảnh: Internet)

Trong cuốn “Marijuana and Medicine (1998), tác giả Christian Ratsch, có viết rằng cần sa ảnh hưởng không tốt đến trí nhớ: “Một trong những ảnh hưởng chính của cần sa với con người là gây nên sự rối loạn trí nhớ ngắn hạn. Tetrahydrocannabinol (THC) gây ra những tổn thương tạm thời cho não bộ.” Theo nghiên cứu, trong cần sa có chất tetrahydrocannabinol (THC) làm cho những hoạt động trong vùng hippocampus của não bị đình trệ, làm chậm sự hoạt động của ký ức. Khi khả năng lưu trữ ký ức bị chậm lại, não bộ sẽ lưu trữ thông tin đang được tiếp nhận ít hơn.. Cùng với đó THC làm cho hệ thống dopamine trong cơ thể người hoạt động mạnh, điều này tạo cho cơ thể cảm giác hưng phấn, bồn chồn…Sự hưng phấn này làm cho cơ thể người sử dụng xuất hiện những rối loạn về thời gian phản ứng, về sự phối hợp giữa các hoạt động cơ học và cảm xúc về thị giác. Những sự sai biến về khái niệm thời gian, trong thị giác (thấy những hình ảnh biến dạng kỳ lạ) và thính giác (nghe thấy những tiếng động bất thường) có thể xảy ra với người dùng cần sa.[3]

Không chỉ khiến người dùng mất kiểm soát hành vi (do bị ảo giác sau khi dùng cần sa), hay rối loạn trí nhớ ngắn hạn, cần sa còn khiến người dùng suy giảm khả năng miễn dịch, tăng nguy cơ mắc bệnh về đường hô hấp. Trần Hoàng Giang (Viện Dược liệu Việt Nam)[4] phân tích: “Tổng hợp từ nhiều nghiên cứu, các  nhà khoa học khẳng định rằng người hút cần sa mỗi ngày thường hay bị đau ở đâu đó trong người, bị ốm vặt. Cần sa làm tiêu hao T- cell (tế bào chính để chống nhiễm khuẩn), dẫn đến suy giảm tính miễn dịch. Khi sử dụng lâu dài, cần sa gây ra các hiệu ứng bất lợi lớn: tăng nguy cơ các bệnh về đường hô hấp liên quan đến hút thuốc, bao gồm ung thư, giảm khả năng học tập, làm việc.

Myth Lung Cancer
Cần sa gây các bệnh về phổi (Ảnh: Internet)

Cũng như thuốc lá, cần sa ảnh hưởng tới phổi. Một vài nghiên cứu cho thấy trong cần sa có nhiều chất ung thư hơn thuốc lá tới 50-60%. Cùng với đó, cần sa không có đầu lọc, đồng thời người hút thường hít mạnh hơn, giữ khói lâu hơn trong phổi.[5]Các phản ứng khó chịu do cần sa gây ra cho cuống phổi và phổi đã được ghi nhận khá đầy đủ ở những người hút cần sa. Tuy hút cần sa ngắn hạn gây ra sự tăng độ giãn nở của phổi, giảm sự co thắt cuống phổi ở người bệnh suyễn nhưng hút cần sa lâu dài lại gây ra những rối loạn về chức năng phổi. Dùng cần sa thường xuyên có thể  gây ra các bệnh nghẽn phổi như sơ tế bào gian bào phổi. Ngoài ra khi nghiên cứu về thành phần hóa học có trong cần sa, so sánh khói cần sa với khói thuốc, các nhà khoa học đã phát hiện thấy tỉ lệ ammoniac trong khói cần sa gấp 20 lần, trong khi đó tỉ lệ hydrogen cyanide, nitơ-ôxit và một số loại amin thơm nhất định cũng cao hơn khói thuốc lá 3-5 lần[6].

Bên cạnh đó có nhiều lo ngại về sự liên hệ giữa việc sử dụng cần sa với các vấn đề sức khỏe tâm thần và nguy cơ nghiện. Cũng theo Trần Hoàng Giang[7], teen nữ hút nhiều tài mà rất có thể sẽ gặp khó khăn trong việc thụ thai, sinh con sau này. Ngoài ra, nó làm tăng nhịp tim, huyết áp. Khi teen mới hút tài mà, có cảm giác hưng phấn trong tình dục nhưng đó chỉ là cảm giác ảo.Về lâu dài, cần sa có thể làm giảm hormon testosterone, làm teo tinh hoàn, trứng, thay đổi hình dạng và sự cử động của tinh trùng, giảm ham muốn tình dục, rối loạn kinh nguyệt... tạo ra sự bất bình thường, dẫn tới vô sinh hoặc khó sinh con.[8]

XS8QmtkyST2k2l8yWOtf cannabis user on couch
Cần sa gây ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản (Ảnh: Internet)

Vì cần sa gây ra nhiều tác hại như vậy cho nên  cho tới nay, cần sa vẫn được coi là loại chất kích thích bất hợp pháp. Theo Công ước thống nhất 1961 về các chất ma túy, kí tại New York ngày 30 tháng 3 năm 1961, đã sửa đổi theo Nghị định thư 1972, thì cần sa được xếp vào loại ma túy Bảng I- những chất nguy hiểm đối với sức khỏe cộng đồng và giá trị sử dụng trong y học rất hạn[9].

Pháp luật Việt Nam cũng đã ban hành luật cấm sử dụng, buôn bán, tàng trữ trái phép  đối với cần sa. Theo quy định của Nghị định 67/2001/NĐ-CP ngày 01/01/2001, cần sa và nhựa cần sa được xếp vào Danh mục I- Các chất ma túy rất độc, tuyệt đối cấm sử dụng trong lĩnh vực y tế; việc sử dụng các chất này trong phân tích, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học, điều tra tội phạm theo quy định đặc biệt của cơ quan có thẩm quyền. Như vậy theo Nghị định này, cần sa là chất ma túy độc hại và bị cấm sử dụng tại Việt Nam.

Hơn nữa, Điều 194, Bộ luật Hình sự Việt Nam năm 1999 (sửa đổi bổ sung năm 2009) có quy định các khung hình phạt cho tội tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt chất ma túy. Trong đó có cần sa. Cụ thể, phạt tù từ 7 năm-15 năm với người nào tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép nhựa cần sa có trọng lượng từ 500g - dưới 1kg; lá, hoa, quả cây cần sa có trọng lượng từ 10kg- dưới 25 kg. Phạt tù từ 15 năm-20 năm nếu phạm tội thuộc trường hợp: tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép nhựa cần sa có trọng lượng từ 1kg- dưới 5kg; hoặc lá, hoa, quả cây cần sa có trọng lượng từ 25kg-dưới 75kg. Khung hình phạt cao nhất là bị phạt tù 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình nếu tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép từ 5kg nhựa cần sa trở lên; lá, hoa, quả cây cần sa từ 75kg trở lên.

Tựu chung lại, chúng tôi xin nhấn mạnh đến quý độc giả rằng cần sa là một dạng của ma tuý, là chất gây nghiện nguy hiểm và gây nhiều tác hại đến cơ thể con người. Việc dùng cần sa để chữa bệnh phải qua kiểm duyệt gắt gao của những chuyên gia y tế. Do đó, chúng ta không nên tuỳ tiện sử dụng cần sa để không gặp phải những nguy hiểm và những vấn đề đáng tiếc sau này. Rất cám ơn quý độc giả đã quan tâm đến bài viết và hi vọng  bài viết nhỏ này sẽ giúp ích cho nhiều người.

Tài liệu tham khảo:

[1] http://thucthan.com/can-sa-mot-nghich-ly/

[2] http://songkhoe.vn/bac-si-tu-van-su-dung-can-sa-anh-huong-nhu-the-nao-den-than-kinh-s2536-686-230597.html

[3] http://baosuckhoe.com.vn/can-sa-tac-dong-vao-nao-nguoi-nhu-the-na0-detail.htm

[4] http://m.baodatviet.vn/van-hoa/nguoi-viet/teen-hut-tai-ma-thuong-thuc-mui-doi-2216729

[5] http://www.machsong.org/modules.php?name=News&file=print&sid=144

[6] http://khoahoc.tv/doisong/yhoc/suc-khoe/18677_khoi-can-sa-chua-nhieu-doc-to-hon-khoi-thuoc-la.aspx

[7] http://www.nguoiduatin.vn/teen-hut-tai-ma-thuong-thuc-mui-doi-a57620.html

[8] http://www.nguoiduatin.vn/teen-hut-tai-ma-thuong-thuc-mui-doi-a57620.html

[9] http://thuvienphapluat.vn/van-ban/Trach-nhiem-hinh-su/Cong-uoc-thong-nhat-ve-cac-chat-ma-tuy-nam-1961-152003.aspx

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây